گواهینامه ارگانیک
کارشناسان معتقدند استفاده از محصولات ارگانیک هم در کوتاه مدت و هم در دراز مدت تأثیر بسیار زیادی بر افزایش سلامت دارد، اما دقیقا منظور از تولیدات ارگانیک چیست؟ مواد غذایی دارای گواهینامه ارگانیک یا طبیعی، بدون دخالت آفت کش ها و کودهای شیمیایی تولید می شود؛ در واقع این روش شیوه ای از کشاورزی است که طی آن در هیچ یک از مراحل کاشت تا برداشت، جمع آوری و بسته بندی، از کود شیمیایی استفاده نمی شود. هر چند این محصولات به علت ناشناخته بودن در ابتدا تنها در فروشگاه های کوچک یا در بازارهای محلی کشاورزان قابل دسترس بود، ولی در سال های اخیر به طور وسیعی در بیشتر فروشگاه های کشورهای پیشرفته و در حال توسعه قابل دسترس است. همچنین در ابتدا مواد غذایی ارگانیک تنها شامل سبزی های تازه بود و اولین مصرف کنندگانی که از غذای ارگانیک استفاده می کردند، به دنبال غذایی بودند که بدون استفاده از مواد شیمیایی تولید شده باشد.
گواهینامه ارگانیک چیست؟
گواهی ارگانیک به یک مزرعه یا کارخانه تولیدی اجازه می دهد تا محصولات خود را به عنوان ارگانیک بفروشد، برچسب گذاری کند و نشان دهد. این گواهی، استانداردهای خاصی را که برای استفاده از کلمه ارگانیک در مواد غذایی، خوراک یا محصولات فیبری لازم است، توصیف می کند. در واقع گواهینامه ارگانیک برچسبی است که نشان می دهد یک غذا یا محصول کشاورزی بر اساس استانداردهای ارگانیک USDA تولید شده، که نیازمند عملیات برای استفاده از شیوه هایی است که منابع را کنکاش می کند، تنوع زیستی را حفظ کرده و تعادل اکولوژیکی را حفظ می کند.
استاندارد ارگانیک تأیید می کند که هر مرحله از فرایند تولید یک محصول، واقع در هر نقطه از جهان با مقررات ارگانیک وزارت کشاورزی ایالات متحده (USDA) مطابقت دارد که اجازه برچسب زدن و فروش محصولات به عنوان ارگانیک را می دهد. گواهی ارگانیک به این معنی است که کشاورزان و مشاغل استانداردهای سختگیرانه ای را برای رشد، پردازش و جابجایی محصولات خود رعایت کرده اند. وجود نشان ارگانیک روی محصولات به مصرف کنندگان اطمینان می دهد که محصول حاوی حداقل 95 درصد محتوای ارگانیک است و همچنین تأیید می کند که محصولات در واقع ارگانیک هستند که آنها را در بازار متمایز می کند و به مشتریان اطمینان لازم را برای تصمیم گیری آگاهانه خرید می دهد.
از این رو شركت QAL-IRAN به منظور ترویج مصرف غذاهای ارگانیک خدمات ویژه ای را برای تولیدكنندگان این محصولات در نظر گرفته كه با اخذ گواهینامه ایزو ارگانیك و استفاده از نشان آن بر روی محصولات خود به بازارهای جهانی راه پیدا كنند. شرکت QAL عضو انجمن ارگانیک ایران و همچنین عضو انجمن ارگانیک جهانی (IFOAM) می باشد.
دریافت نشان ارگانیک چه مزایایی دارد؟
• حفاظت از آب و هوا و محیط زیست
• حفظ حاصلخیزی خاک
• حفظ تنوع زیستی
• احترام به چرخه های طبیعی و رفاه حیوانات
• عدم استفاده از محصولات شیمیایی و مصنوعی
• عدم وجود GMO (ارگانیسم اصلاح شده ژنتیکی)
• دارای برچسب شفاف برای مصرف کنندگان
چه چیزی را می توان گواهی کرد؟
مقررات استاندارد ارگانیک را می توان برای دسته بندی های زیر به طور رسمی به کار برد:
✓ محصولات زراعی، مانند هر گیاهی که برای برداشت به عنوان غذا، خوراک دام، فیبر یا برای افزودن به مواد غذایی اصلی استفاده می شود.
✓ حیواناتی که می توانند برای غذا یا در تولید غذا، فیبر یا خوراک استفاده شوند.
✓ محصولات فرآوری شده: اقلامی که دستکاری یا ترکیب، فرآوری شده و بسته بندی شده اند.
✓ محصولات مراقبت شخصی
درسیستم ارگانیک سه نوع فارم تعریف شده است :
- فارم کشاورزی (زراعت و باغی)
- فارم شیلاتی (پرورش فرآورده های شیلاتی)
- فارم پرورش دام و طیور (گوشتی و تخم گذار)
انواع گواهینامه ارگانیک:
در سیستم ارگانیک دو نوع صدور گواهینامه ایزو وجود دارد:
1- گواهینامه ارگانیک تولید کننده (Producer)
2- گواهینامه ارگانیک فرآوری (processor )
چه کسانی باید گواهینامه ارگانیک بگیرند؟
استانداردهای ارگانیک برای تمام جنبه های تولید، ذخیره سازی و فروش طبیعی اعمال می شود، اکثر شرکت هایی که در تجارت ارگانیک تجارت می کنند نیاز به دریافت این گواهی دارند؛ هر عملیاتی که محصولات کشاورزی ارگانیک را تولید یا ارائه می دهد باید گواهی شود. اگر در زنجیره تامین نقشی ایفا می کنید یا یک محصول غذایی یا نوشیدنی ارگانیک یا خوراک دام را بازاریابی می کنید، مقررات شما را ملزم می کند که گواهینامه ارگانیک داشته باشید. فعالیت هایی که نیاز به دریافت این گواهینامه دارند عبارتند از:
• تولید
• فراوری یا ترکیب
• بسته بندی یا بسته بندی مجدد
• ذخیره سازی (انبارداری)
• واردات
• توزیع، عمده فروشی یا تجارت
استاندارد ارگانیک معافیت های محدودی را برای برخی از عملیات هایی که فعالیت های کم خطر خاصی را انجام می دهند ارائه می کند. نهادها و فعالیت های معاف عبارتند از:
• مجموعه ای که هر سال 5000 دلار یا کمتر محصولات ارگانیک می فروشد.
• موسسات خرده فروشی که مستقیماً به مصرف کنندگان می فروشند و محصولات ارگانیک را پردازش نمی کنند یا در نقطه نهایی فروش پردازش می کنند.
• انجام عملیاتی که فقط با محصولاتی که کمتر از 70 درصد مواد آلی دارند یا محصولاتی که فقط مواد ارگانیک را در پانل اطلاعات شناسایی می کنند سروکار دارد.
• مجموعه هایی که فقط دریافت، ذخیره و یا آماده سازی برای حمل و نقل انجام می دهند، محصولات ارگانیک که دریافت می شوند و در همان بسته بندی مهر و موم شده و بدون دستکاری باقی می مانند.
• موسساتی که فقط خرید و فروش میکنند و با محصولاتی سر و کار دارند که قبلاً برچسب گواهینامه ارگانیک دریافت کرده اند.
• کارگزاران گمرکی که فقط فعالیت های تجاری گمرکی را برای محصولات ارگانیک انجام می دهند اما در غیر این صورت به آنها رسیدگی نمی کنند.
چگونه گواهی ارگانیک دریافت کنیم؟
صدور گواهینامه ارگانیک شامل خدمات ممیزی عملیات شما برای بررسی نحوه رعایت استانداردهای ارگانیک است، بنابراین مهم است که در ابتدا قوانین این استاندارد را خوانده باشید و با آنها آشنا باشید. مرجع صدور گواهینامه مسئول اطمینان از اینکه محصولات دارای گواهی ارگانیک مطابق با استانداردهای ارگانیک هستند، می باشند. در حالی که شرایط اخذ گواهینامه بسته به اینکه شرکتی که به دنبال آن است، تولید کننده، فراوری کننده، توزیع کننده، عمده فروش یا حمل کننده مواد غذایی باشد، متفاوت است، فرآیند صدور گواهینامه به طور کلی شامل مراحل زیر است:
1- باید درخواست صدور گواهینامه بدهید که حاوی اطلاعات اساسی در مورد شیوه های مدیریت ارگانیک شما باشد.
2- نماینده مرجع صدور گواهی ارگانیک درخواست شما را بررسی می کند تا مشخص کند آیا واجد شرایط دریات گواهینامه این استاندارد هستید یا خیر (باید روش ها و برنامه کاری شما با مقررات ارگانیک مطابقت داشته باشند.)
3- از مجموعه نماینده مرجع، یک بازرس خدمات ممیزی در محل از عملکرد متقاضی را انجام می دهد. این ممیزی ممکن است شامل جمع آوری نمونه هایی برای آزمایش، بازرسی فیزیکی سایت، بررسی سوابق و مصاحبه با پرسنل باشد.
4- نماینده صدور گواهینامه درخواست و گزارش بازرس را بررسی کرده تا تعیین کند که متقاضی با مقررات ارگانیک مطابقت دارد.
5- در نهایت عامل صدور گواهینامه، گواهی ارگانیک صادر می کند.
برای حفظ گواهینامه ارگانیک، مجموعه تایید شده شما یک فرآیند ممیزی و بازرسی سالانه را طی خواهد کرد. هر عملیات ارگانیکی که مقررات این استاندارد را نقض کند با اقدامات اجرایی روبرو می شود که می تواند شامل جریمه های مالی و تعلیق یا لغو گواهی آنها باشد.